Paylaş:
İş kazalarının hukuki faturası yalnızca şirkete değil, sahadaki yöneticilere de kesiliyor. İzmir 18. İş Mahkemesi, gözünü kaybeden bir inşaat işçisine toplam 778 bin lira tazminat ödenmesine hükmetti. Samsun Cumhuriyet Başsavcılığı ise 3 Haziran 2026'da üç işçinin öldüğü fabrikada tesis müdürü, işveren vekili ve vardiya amiri için ayrı ayrı 2 yıldan 22,5 yıla kadar hapis istedi.
Eylül 2026'nın son günlerinde İstanbul Eyüpsultan'daki bir şantiyede yaşanan ölümlü kaza da benzer soruları gündeme getirdi. Bu yazıda üç dosyadan işverenlerin ve yöneticilerin çıkarması gereken somut dersleri derledik.
İzmir: Tedbir almayan işverene 778 bin lira tazminat
Torbalı'da 5 Mayıs 2020'de bir inşaatta kalıp ustası olarak çalışan 55 yaşındaki Nadir Çalışkan'ın başına, katlar arasında taşınan tahta kalıp malzemesi düştü. Çalışkan tedavinin ardından sol gözünü kaybetti. Sosyal Güvenlik Kurumu İzmir Kurum Sağlık Kurulu, meslekte kazanma gücü kaybı oranını yüzde 47 olarak belirledi. Bu oran, kişinin kazadan sonra mesleğini sürdürme ve gelir elde etme kapasitesinde ne kadar kayıp yaşadığını gösteriyor.
Çalışkan'ın inşaat firmasına açtığı davada İzmir 18. İş Mahkemesi, aktüerya bilirkişisinin hesapladığı 738 bin lira maddi ve 40 bin lira manevi tazminata hükmetti. Bilirkişi raporu, işyerinin çok tehlikeli sınıfta olduğunu belirtti. Kararın gerekçesinde iki nokta öne çıkıyor:
- Davalı işyeri, 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu uyarınca gerekli iş güvenliği tedbirlerini almamıştı.
- İş güvenliği tedbirleri çalışanın inisiyatifine bırakılamaz. Yani işveren, "işçi dikkat etseydi" savunmasına sığınarak sorumluluktan kurtulamıyor.
Manevi tazminat belirlenirken kazanın oluş şekli, tarafların kusur oranları ve maluliyet oranı birlikte değerlendirildi. İşyerinizin tehlike sınıfını bilmiyorsanız tehlike sınıfı sorgulama aracıyla kontrol edebilirsiniz; çok tehlikeli sınıf, mahkemelerin tedbir beklentisini de yükseltiyor.
Samsun: Deftere yazılan uyarılar yöneticileri ağır cezayla karşı karşıya bıraktı
Samsun Organize Sanayi Bölgesi'ndeki Yeşilyurt Demir Çelik fabrikasının çelikhane tesisinde, 3 Haziran 2026'da pota ocağı kanalındaki tıkalı giderleri açmaya çalışan iki işçi atık su kuyusunda elektrik akımına kapıldı. Onları kurtarmak için kuyuya giren, o birimde görevli olmayan bir makine bakım formeni de hayatını kaybetti. Kuyudaki seyyar dalgıç pompanın gövdesinde 127,6 volt kaçak elektrik tespit edildi.
İddianamenin en çarpıcı bölümü, risklerin önceden kayda geçmiş olması. Noter onaylı İş Sağlığı ve Güvenliği Tespit ve Öneri Defteri ile kurul toplantı tutanaklarında, 28 Kasım 2025 ve 27 Nisan 2026 tarihlerinde giderlerin tıkalı olduğu, patlama ve elektrik riski bulunduğu ve ocağın durdurulması gerektiği yazılmıştı. Uyarıların, defterde imzası bulunan işveren vekiline bildirildiği belirtiliyor.
İddianameye göre buna rağmen kalıcı çözüm üretilmedi, tıkanıklığın tehlikeli yöntemlerle açılmasında ısrar edildi, kapalı alanda çalışma izni ve gaz ölçümü gibi zorunlu prosedürler uygulanmadı. Bilirkişi heyeti ve savcılık, üç yöneticiyi denetim ve gözetim yükümlülüklerini yerine getirmedikleri için asli kusurlu buldu.
Talep edilen yaptırımlar
- TCK'nın 85/2 ve 22/3. maddeleri kapsamında "bilinçli taksirle birden fazla kişinin ölümüne neden olma" suçundan ayrı ayrı 2 yıldan 22,5 yıla kadar hapis. Bilinçli taksir, kişinin sonucu öngördüğü hâlde istemeden buna yol açması anlamına geliyor; riskin deftere yazılmış olması bu nitelendirmenin temelini oluşturuyor.
- TCK'nın 53/6. maddesi uyarınca meslekten hak yoksunluğu.
İddianame Samsun 2. Ağır Ceza Mahkemesine sunuldu; dava sürüyor ve henüz bir karar yok. Şüpheliler hakkında adli kontrol şartıyla ev hapsi uygulanıyor.
Eyüpsultan: Yağmurda, görev dışı işe gönderilen gençler
29 Eylül 2026'da Eyüpsultan Kemerburgaz'daki bir şantiyede, iş güvenliği alt personeli olarak çalışan 19 yaşındaki Mazlum Gürbüz ve 18 yaşındaki Levent Çelik, yağmur nedeniyle çalışma durdurulmuşken şefleri tarafından tabela montajına çağrıldı. Sepetli platformdayken ellerindeki metal çıta yüksek gerilim hattına temas etti. Gürbüz yaklaşık bir hafta yoğun bakımda kaldıktan sonra 5 Ekim'de hayatını kaybetti.
Ailenin avukatı, işçilere eldiven verilmediğini, montaj işinin görev tanımlarında olmadığını ve kusurun tamamen işverende olduğunu öne sürüyor. Çelik, yağmurda çalışmak istemediklerini söylediklerini ancak işten çıkarılma korkusuyla gittiklerini anlatıyor. Bunlar şimdilik iddia; dosyadaki hukuki sürece ilişkin resmî bir bilgi henüz kamuoyuyla paylaşılmadı.
Üç dosyanın karşılaştırması
| Dosya | Kaza tarihi | Süreç | Öne çıkan ihmal |
|---|---|---|---|
| İzmir, Torbalı | 5 Mayıs 2020 | İş mahkemesi 778 bin lira tazminata hükmetti | Taşınan kalıp malzemesine karşı tedbir alınmaması |
| Samsun OSB | 3 Haziran 2026 | 3 yöneticiye 2-22,5 yıl hapis talebi, dava sürüyor | Deftere yazılan risklere rağmen işe devam, çalışma izni ve gaz ölçümü yapılmaması |
| İstanbul, Eyüpsultan | 29 Eylül 2026 | Hukuki süreç bilgisi yok | İddia: yağmurda, eldivensiz, görev dışı işe gönderme |
Yöneticilerin bugünden atması gereken adımlar
- Defterdeki her kaydı takip edin. İş güvenliği uzmanının deftere yazdığı uyarıya kim, ne zaman, hangi önlemle yanıt verdi, yazılı olarak izleyin. Samsun dosyası, imzalı ama uygulanmamış bir uyarının yöneticiyi doğrudan sorumlu tuttuğunu gösteriyor.
- "Durdurun" uyarısını erteleme. Uzman bir ekipmanın ya da hattın durdurulmasını önerdiyse, üretim baskısı bu öneriyi askıya almanın gerekçesi olamaz.
- Kapalı alan ve elektrikli işlerde izin sistemini işletin. Kuyu, kanal gibi alanlara girişte çalışma izni ve gaz ölçümü yapılmadan kimse içeri girmemeli; kurtarma prosedürü de önceden tanımlanmalı.
- Görev tanımı dışında iş vermeyin. Personeli eğitimi ve ekipmanı olmadığı bir işe göndermek, kazada kusuru doğrudan talimatı verene yöneltiyor.
- Hava koşullarına bağlı durdurma kararını şef inisiyatifine bırakmayın. Çalışmanın ne zaman yeniden başlayacağını yazılı kurala bağlayın; çalışanın itirazını kayda alın.
- Kişisel koruyucu donanımı işe başlamadan kontrol edin. Eldiven gibi temel donanımın eksikliği, mahkemede savunulması en zor ihmallerden biri.
- Sorumluluk zincirini netleştirin. Samsun'da yalnızca işveren değil tesis müdürü, işveren vekili ve vardiya amiri de yargılanıyor. Her kademenin denetim ve gözetim görevini yazılı olarak tanımlayın.
İş güvenliği uzmanı ve işyeri hekimi hizmetinizi gözden geçirmek istiyorsanız OSGB'lerden hızlı teklif alabilirsiniz.
Kaynaklar
- İzmir'de başına tahta düşmesi sonucu sol gözünü kaybeden işçiye 778 bin lira tazminat
- Samsun'da 3 işçinin öldüğü fabrikada uyarılar aylar önce deftere yazılmış: 3 yöneticiye 22,5 yıla kadar hapis istendi
- Eyüpsultan'da yağmura rağmen çalışan 2 işçi akıma kapıldı
Bu yazı 15.10.2026 tarihindeki resmî kaynaklara dayanılarak hazırlanmıştır. Mevzuat değişebileceği için işlem yapmadan önce güncel metni kontrol edin.
15.10.2026 - 2 saat önce güncellendi | Etiket: iş kazası tazminatı, işveren sorumluluğu, bilinçli taksir, işveren vekili cezai sorumluluk, iş güvenliği defteri, 6331 sayılı kanun | 4 görüntüleme
Paylaş:
Yorumlar 0
Henüz yorum eklenmemiş, sen ekle.Yorum yapabilmek için giriş yap veya kayıt ol.
Benzer Yazılar
