Tozlu işte akciğer grafisi çekildi: ILO sınıflandırmasını bilmeyen hekimin 'normal' demesi yeterli mi?

ÇSGB İSG Genel Müdürlüğü, 19-23 Ekim 2026 tarihleri için ILO Uluslararası Pnömokonyoz Radyografi Sınıflandırması Okuyucu Eğitimi başvurusu duyurdu. Duyuru kısa ama sahadaki eski bir soruyu yeniden gündeme getiriyor: Maden, taş ocağı, döküm, seramik ve kumlama gibi tozlu işlerde çekilen akciğer grafilerini gerçekte kim, hangi yetkinlikle okuyor?

Pratikte grafiler çoğu zaman mobil araçta ya da anlaşmalı bir merkezde çekiliyor. Rapor bazen radyologdan geliyor, bazen hiç gelmiyor ve işyeri hekimi filmi kendisi değerlendiriyor. Pnömokonyozun erken bulguları ise hafif olabiliyor. Standart bir sınıflandırma diliyle bakılmayan bir film kolayca 'normal' diye dosyaya girebiliyor.

Bir görüşe göre bu eğitim tozlu sektörlerde çalışan her hekim için fiilen şart olmalı. Standart bir okuma olmadan yıllar içindeki değişimi karşılaştırmak ve meslek hastalığı şüphesini temellendirmek zor. Karşı görüşe göre ise kontenjanlar sınırlı, hekimler zaten onlarca işyerine yetişmeye çalışıyor. Sorumluluğu tek tek hekime yüklemek yerine okuma işinin uzman merkezlerde toplanması daha gerçekçi.

Bir de maliyet tarafı var: Ek okuma ya da ikinci görüş ücretini kim ödeyecek? İşveren mi, OSGB mi, yoksa bu iş hiç yapılmadan mı geçiliyor?

Tozlu işyerlerine bakan hekimler: Grafileri siz mi okuyorsunuz, radyolog raporuna mı güveniyorsunuz? ILO sınıflandırma eğitimi almak sizin için gerçek bir ihtiyaç mı, yoksa sahada karşılığı olmayan bir sertifika mı?